Алар да безнең кебек

Алар да безнең кебек
Соңгы вакытта үзәк каналлар аша инвалидларның да нәкъ безнең кебек үк тулы канлы тормыш белән яшәргә омтылуларын чагылдырган социаль реклама күрсәтә башладылар. Бу кешеләргә карата игътибар артуын күреп күңел сөенә. Ә бит нәкъ менә әлеге гражданнарга булган мөнәсәбәт җәмгыятьнең үсеш дәрәҗәсен билгели.
21 августта район Иҗтимагый советы утырышы да инвалидлар өчен “Уңайлы мохит” программасы үтәлешен тикшерүгә багышланды. Утырышта катнашучыларның гомуми фикере буенча, әлеге мәсьәлә хәзер инде көн кадагында һәм ул хакимият, хокук саклау органнарының, җәмәгатьчелекнең дә игътибарын таләп итә. Шуңа бәйле рәвештә утырышка район прокуратурасы, ЮХИДИ бүлеге, социаль яклау учреждениеләре вәкилләре дә чакырылган иде. Әлеге тема берәүне дә битараф калдырмады. Иҗтимагый совет рәисе Ренат Һидиятов билгеләп үткәнчә, 1995 елда “Инвалидларны социаль яклау турында” Федераль закон кабул ителгәннән соң безнең районда киң социаль учреждениеләр челтәре булдырылды.
Социаль яклау идарәсе хезмәткәрләре, “Өмет чаткысы” инвалид балаларны тернәкләндерү үзәге, Яңа Чүриле психоневрологик интернаты, Арча өлкәннәр һәм инвалидлар йорты, Яңа Кенәрдәге “Өмет” реабилатация үзәге сәламәтлекләре какшаган райондашларыбызның хәлен җиңеләйтү өчен кулдан кил-гәннең барын да эшләргә тырыша. Шәһәребез дә көннән–көн анда яшәүчеләр өчен уңайлана бара. Быел гына да күпме яңа асфальт юллар, җәяүлеләр өчен тротуарлар салынды.
Әмма әле алда хәл итәсе проблемалар да җитәрлек. Кызганычка каршы, барлык социаль объектлар да инвалидлар үтеп керерлек итеп җиһазландырылмаган. Бу бит кемнеңдер теләге белән генә башкарылырга тиешле эш түгел, ә федераль канун таләбе. Хәзерге вакытта “Уңайлы мохит” программасы үтәлешен тәэмин итү өчен районда махсус эшче төркем төзелде. Ул объектларның инвалидлар өчен яраклаштырылуын тикшерә.
Район социаль яклау идарәсе җитәкчесе Рамил Гарифҗанов чыгышыннан күренгәнчә, районда яңа төзелгән объектлар арасында бары тик “Арча” спорткомплексы, “Бәләкәч” балалар бакчасы һәм Яңа Кенәр мәктәбендә генә таләпләргә җавап бирерлек пандуслар (инвалидлар өчен керү юллары) ясалган. Дөрес, андый урыннар кайбер башка учреждение-ләрдә дә бар барын, ләкин алар я артык текә, я култыксалары дөрес эшләнмәгән.
Рамил Илгизович әйтүенчә, бу очракта учреждение җитәк-челәре баскыч төбенә персоналны чакыру өчен элемтә чарасы урнаштырырга бурычлы. Утырышта эшче төркем тарафыннан контрольгә алыначак социаль объектлар исемлеге аталды, пандусларны нормативларга туры килерлек итеп ясау өчен башта шушы төркемгә мөрәҗәгать итәргә тәкъдим ителде.
Быел районда өлкәннәр һәм инвалидлар йортын, Яңа Чүриледәге психоневрологик интернатны, инвалидлар яшәгән торак йортларны, Арчаның үзәк урамнарындагы юл кичүләрен инвалидлар өчен яраклаштыру буенча эшләр программа нигезендә республика бюджеты тарафыннан финансланачак. “Исемлектәге башка социаль объектларның паспортлары эшләнгән очракта алар да әлеге программага кертеләчәк”, — диде Рамил Гарифҗанов.
Район прокуроры урынбасары Алмаз Сәгыйтьҗанов законда каралган тагын бер әһәмиятле таләпнең үтәлешенә игътибарны юнәлтте. Социаль объектлар янындагы машина кую мәйданчыкларының 10 проценты инвалидлар транспорты өчен булырга тиеш. Алар махсус билге белән тамгалана, ул урынга башка транспорт кую тыела. Бу кагыйдәне бозган машина йөртүчеләр 3–5 мең сум штрафка тартыла.
ЮХИДИ бүлеге җитәкчесе Габделхак Касыймов белдергәнчә, бу юнәлештә дә эш алып барыла. Бүгенге көнгә социаль яклау идарәсе, Пенсия фонды, поликлиника, үзәк хастаханә, эчке эшләр бүлеге һәм ЮХИДИ бүлеге янында гына мондый мәйданчыклар билгеләнгән. Киләчәктә алар барлык машина кую урыннарында да булырга тиеш. Моның өчен учреждение җитәкчеләре җаваплы.
Яшьләр эшләре, спорт һәм туризм бүлеге баш белгече Рөстәм Зарипов, үзәк китапханәнең халыкка хезмәт күрсәтү бүлеге мөдире Әлфия Галимова инвалидлар белән үткәргән чаралар турында мәгълүмат бирделәр, эш тәҗрибәсе белән уртаклаштылар. Район ветераннар советы рәисе Альберт Җамалиев үз мәнфәгатьләрен яклауда инвалидларның иҗтимагый оешмаларын активрак, кыюрак булырга чакырды.
Утырышта катнашкан район башкарма комитеты җитәкчесенең беренче урынбасары Рафил Исмәгыйлев инвалидлар өчен эш урыннары булдырган оешмаларга 50 мең сум күләмендә дәүләт ярдәме бирелүен хәбәр итте.
Иҗтимагый совет утырышына йомгак ясап, Ренат Әлифханович барлык катнашучыларга рәхмәт әйтте һәм бу юнәлештә эшнең киләчәктә дә актив дәвам итәчәгенә ышаныч белдерде.
Исрафил НАСЫЙБУЛЛИН