Рәсми Портал
ТР Рәисе
ТР Дәүләт Советы
ТР Хөкүмәте
Дәүләт хезмәт күрсәтүләре
ТР шәһәрләр һәм районнары
рус
тат
Арча муниципаль районы
рус
тат
Сорау бирү
Район турында
Арча тарихы
Идарә органнары
Район җирлекләре
Габдулла Тукайның тууына 140 ел
Арча районынан чыккан Бөек Ватан сугышы Геройлары
Торак пунктлар һәм урамнар исемнәре реестры
Арча муниципаль районы картасы
Татарстан Республикасының электрон картасы
Бөек Ватан сугышында Җиңүнең 80 еллыгы
Район тормышы
Эшчәнлек
Программалар, проектлар, конкурслар
Муниципальный заказ
Независимая оценка качества условий оказания услуг
Коррупциягә каршы тору
Комиссияләр
Тематик бүлекләр
Кулланучыларның хокукларын яклау
Документлар
Татарстан Республикасы Законнары
Арча район Советы карарлары
Башкарма комитет җитәкчесе карарлары
Матбугат хезмәте
Фоторепортажлар
Видеорепортажлар
Аудиорепортажлар
Район оешмалары һәм хезмәтләре
Арча муниципаль районының контроль–хисап палатасы
Хокук саклау органнары
Арскмедиа
Арча муниципаль районының коммерция булмаган оешмалары
“Татэнергосбыт” ААҖе
Яшьләр сәясәте
Яшьләр өчен мәгълүмат
Конкурслар
Чаралардан Фото
Муниципаль районнар
Арча муниципаль районы
Татарча да, русча да яхшы бел
2013 елның 14 августы, чәршәмбе
Татарча да, русча да яхшы бел
Татарстан Республикасы мәгариф һәм фән хезмәткәрләре август киңәшмәсенең икенче секция программасы 5нче гимназиядә башланып китте, “Милли мәгариф һәм яңа технологияләр: проблемалар, үсеш мөмкинлекләре” дигән темага багышланды.
Анда милли мәгариф кураторлары — муниципаль мәгариф идарәләре җитәкчеләре урынбасарлары, милли мәгариф буенча белгечләр, мәгълүмати–методик үзәк методистлары катнашты. Аларны район башкарма комитеты җитәкчесе урынбасары Надия Мифтахетдинова сәламләде.
— Арча ягы — мәгърифәтле як. Без үз тарихыбыз белән горурланабыз, гореф–гадәтләребезне саклыйбыз. Балаларны әдәбиятка тартабыз, татар теленә багышлап төрле бәйгеләр оештырабыз. Үзебездә Гариф Ахунов, Габдулла Тукай исемендәге премияләр булдырдык. Районыбыздан чыккан язучылар белән очрашып торабыз. Тукай җирендә очрашу сезгә илһам бирсен, канатланып эшләргә ярдәм итсен, — диде ул.
Аннан татар телен һәм әдәбиятын укытуда яңа технологияләр куллану буенча мастер–класслар үткәрелде. Милли мәктәпләргә педагогик кадрлар әзерләүнең актуаль проблемалары һәм перспективалар белән Арча педагогика көллиятенең татар филологиясе кафедрасы җитәкчесе Рузия Гарапшина һәм укытучы Әлфия Төхфәтуллина таныштырды.
— Мәгариф һәм фән министрлыгы тарафыннан тәрбиячеләр өчен курслар оештырылган иде. Узган ел анда арчалылар укыса, быел Алексеевск, Биектау, Мамадыш районнарыннан да килделәр, — диде Әлфия Төхфәтуллина. — Биредә без рус милләтеннән булган тәрбиячеләрне татар теленә өйрәтәбез.
25–30 еллык хезмәт стажлары булган Светлана Петрова, Ольга Шәрипова, Ольга Темячева, Светлана Гафарова, балалар белән килеп, эш нәтиҗәләре белән дә таныштырдылар.
Ашытбаш мәктәбенең югары квалификацион категория-ле татар теле һәм әдәбияты укытучысы Миләүшә Әүхәдиева татар сыйныфларында татар әдәбиятын А.Яхин технологиясе буенча иҗади үсеш технологияләрен кулланып укыту, 5нче гимназиядән югары квалификацион категорияле татар теле һәм әдәбияты укытучысы Лилия Гыйлаҗева рус мәктәбенең татар төркемнәрендә татар теле һәм татар әдәбиятын укытуда коммуникатив технологияләр куллану, икенче мәктәптән югары квалификацион категорияле татар теле һәм әдәбияты укытучысы Лилия Фатыйхова рус балаларына татар телен өйрәтүдә “Ана теле” он–лайн мәктәбе технологияләрен файдалану, беренче мәктәптән югары квалификацион категорияле татар теле һәм әдәбияты укытучысы Әлфия Сафиуллина татар телен укытуда Сингапур мәгариф системасы технологиясен куллану буенча мастер–класслар үткәрделәр.
Аннан киңәшмәдә катнашучылар “Казан арты” тарих–этнография музее белән таныштылар, үзәк мәйданда Габдулла Тукайның “Исемдә калганнар” әсәре буенча театральләштерелгән тамаша карадылар, районда булдырылган Гариф Ахунов, Габдулла Тукай премияләрен алган укучылар иҗаты белән таныштылар, язучылар аллеясына чәчәкләр салдылар. Кунакларга музыка, сәнгать, әдәбият өлкәсендәге уңышлары өчен зур бүләккә лаек булган җырчы егетебез Булат Бәхтияров, Эльза Камалова җитәкчелегендәге “Ар–и–Эль” бию төркеме чыгышлары, яшь шагыйрәбез Гөлшат Мәҗитова шигырьләре бик ошады, икенче сыйныф укучысы Диләрә Булатованың сәнгатьле итеп шигырь укуы сокландырды.
Киңәшмәнең пленар өлеше Арча сәнгать мәктәбендә дәвам итте. Биредә дә алар иң беренче Лесхоз мәктәбенең урман музее, Яңа Кишет мәктәбенең Гани Сафиуллин, 7нче мәктәп, Өчиле мәктәбенең туган якны өйрәнү музейлары, Наласа мәктәбенең Наласа авылы музее, Түбән Мәтәскә мәктәбенең туган як этнография музее, шулай ук “Казан арты” тарих–этнография, Габдулла Тукай музей–комплексы, әдәбият һәм сәнгать, “Әлифба” музейлары эшләре белән таныштылар, мәктәпләр оештырган күргәзмәләрне карадылар.
Киңәшмәне Татарстан Республикасының мәгариф һәм фән министры Энгель Фәттахов ачты.
— Милли мәгариф — иң төп проблемаларның берсе. Бездә ике дәүләт теле. Балалар мәктәпне тәмамлаганда рус, татар, инглиз телен әйбәт белсәләр, бик яхшы булачак. Ә аларны өйрәтү — безнең бурыч. Моны без тормышка ашырырга тиеш. Нинди көчле шәхесләр биргән Арча төбәгенә юкка гына җыелмадык. Рус балаларын татар теленә өйрәтү буенча проблемаларны да хәл итәргә, уңай тәҗрибәләрне кулланып, бу юнәлештә дә эшне башларга кирәк, — диде ул.
Татарстан Республикасы мәгариф һәм фән министрының беренче урынбасары Данил Мостафин, “Милли мәгариф һәм яңа технологияләр: проблемалар, үсеш мөмкинлекләре” дигән темага чыгыш ясап, коммуникатив технологияләр кулланып эшләгәндә, рус мәктәпләрендә татар телен укытуда югары нәтиҗәләргә ирешеп булуы турында сөйләде.
Арча мәгариф идарәсенең мәгълүмати–методик үзәк җитәкчесе Зөлфия Кәлимуллина, Татарстан Республикасы мәгарифне үстерү институты ректоры, филология фәннәре докторы Фәнүзә Тарасова һәм башкалар чыгышлары да татар теле һәм әдәбияты укытуның сыйфатын күтәрү, милли мәгарифне үстерү мәсьәләләрен үз эченә алды.
— Арча — бик күп мәгърифәтчеләр, артистлар, язучылар биргән төбәк. Бүгенге киңәшмәнең Арча җирлегендә үткәрелүенең нигезе бар. Бездә алган тәҗрибәләрегез үзегездә файдаланырлык булсын, Арчада булган вакытыгыз матур мизгел булып күңелегездә саклансын, — диде Арчамуниципаль район башлыгы Алмас Назиров киңәшмәдә катнашучыларга мөрәҗәгать итеп.
— Россия төбәкләрендә 4300 татар авылы бар. Күбесендә татар теле укыталар. Сезгә аларга үрнәк булырлык итеп эшләргә кирәк, — диде аңа кушылып Бөтендөнья татар конгрессы башкарма комитеты рәисе Ринат Закиров.
Соңыннан алдынгыларга бүләкләр тапшырылды. Яңа Кырлай мәктәбенең югары квалификацион категорияле татар теле һәм әдәбияты укытучысы Миләүшә Зарипова “Мәгарифтәге казанышлары өчен” күкрәк билгесенә лаек булды.
Утырыштан соң кунаклар Укучылар сарае эшчәнлеге белән таныштылар, “Тукай якташы” берләшмәсе (җитәкчесе — Зөлфирә Зарипова) оештырган чараны карадылар, 4нче балалар бакчасында булдылар.
Гөлсинә ЗӘКИЕВА
Бүлешү:
БАРЛЫК ЯҢАЛЫКЛАРНЫ УКУ
СОҢГЫ ЯҢАЛЫКЛАР
19
май, 2026 ел
Консультация-метеорологик күренешләрнең интенсивлыгы турында кисәтү сәгать 12 дән. 20 сәгатькә кадәр. 2026 ел, 20 май
20 майда көндез һәм кич Татарстан Республикасы территориясендә кайбер районнарда яшенле яңгыр көтелә, җилнең тизлеге 15-20 м/с, боз явуы ихтимал. Россия гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Татарстан Республикасы буенча Баш идарәсе хәбәр итә: Җил көчәйгәндә: 1. Биналардан чыгуны чикләргә, биналарда булырга киңәш итәбез. Балаларны караучысыз калдырмау мөһим. 2. Әгәр көчле җил Сезне урамда очратса, җир асты кичүләрендә яки биналарның подъездларында ышыкланырга киңәш итәбез. Көчле җилдән йорт диварлары янына качарга кирәкми, чөнки түбәләрдән шифер һәм башка түбә материаллары төшүе ихтимал. Бу бит җәмәгать транспорты тукталышларына, төзелеп бетмәгән биналарга кагыла. 3. Урамда реклама щитларыннан, вывескалардан, юл билгеләреннән, электр линияләреннән ераграк торырга кирәк 4. Зур агачлар янында булырга ярамый, шулай ук алар янында автотранспорт куярга ярамый – җил өзеп алган ботаклар зур куркыныч тудырырга мөмкин. 5. Көчле җил вакытында электр тапшыру линиясе астында тору һәм өзелгән электр үткәргечләренә якын килү куркыныч.
18
май, 2026 ел
Татарстан Республикасы территориясендә штормны кисәтү
2026 елның 19 маеннан 25 маена кадәр Татарстан Республикасы территориясендә урманнарда янгын куркынычы зур (4 класс) сакланачак. 2026 елның 20 маеннан 25 маена кадәр Татарстан Республикасы территориясендә урыны белән 5 класслы урманнарда гадәттән тыш янгын куркынычы көтелә. Россия гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Татарстан Республикасы буенча Баш идарәсе кисәтә: Янгынның кыек билгеләре: тотрыклы яну исе, томансыман төтен, кошларның, хайваннарның, бөҗәкләрнең үз-үзләрен тынгысыз тотышы, аларның бер якка миграциясе, офыкта төнге шәфәкъ. Урман янгынын ничек сүндерәләр? Янгын кырыйларына яфраклы агач ботаклары сибеп; янгын кырыйларына көпшәк грунт сибеп һәм ут хәрәкәте юлында Җир полосалары, киң канаулар ясап. Ут торак пунктка якынлашканда нишләргә? Кешеләрне, беренче чиратта балаларны, хатын-кызларны һәм картларны эвакуацияләргә кирәк. Кешеләрне ут таралуга перпендикуляр юнәлештә чыгарырга яки чыгарырга кирәк. Юллар буйлап, шулай ук елгалар һәм инешләр буйлап, ә кайчак Су буйлап хәрәкәт итәргә кирәк. Авыз һәм борынны бик нык төтенләгәндә юеш мамык-марля бәйләвеч, сөлге, киемнең бер өлеше белән капларга кирәк. Үзең белән Документлар, акча, бик кирәкле әйберләр алырга. Шәхси әйберләрне янган конструкцияләрсез таш корылмаларда яки җир белән күмелгән чокырда саклап калырга мөмкин.
Татарстанлыларга үз посылкаларын күзәтеп тору җиңеләйде
Россия почтасы күзәтү системасында җибәрелгән статуслар җыелмасын яңартты. Хәзер клиентлар посылкалар һәм корреспонденция юлының мөһим этаплары турында гына хәбәрләр алачак. Хезмәт статуслары, почта-логистика үзәкләре һәм сортировкалау хаблары эчендә күчүне дә кертеп, техник сканированиеләр һәм башка эчке мәгълүмат хәзер трекингта чагылмый. Кулланучы җибәрүләр хәрәкәтенең әһәмиятле һәм аңлаешлы этапларын гына күрәчәк: тапшыруга кабул итү, трек-номер бирү, сортлауны башлау һәм тәмамлау һәм тапшыруга әзерлек. Шул ук вакытта җибәрү юлының барлык фазалары почтаның эчке системасында саклана. Бу клиентны күп санлы арадаш статуслар белән йөкләмичә, штаттан тыш хәлләрне оператив рәвештә ачыкларга мөмкинлек бирә. «Күзәтүнең яңа моделенә күчү клиент юлын гадиләштерүгә юнәлдерелгән, артык статуслар һәм тәүлек буе техник хәбәр итүләрсез", - дип билгеләде Россия Почтасының төбәк идарәсе директоры Илнур Мәхмүтов.
15
май, 2026 ел
Шторм кисәтүе аномаль-эссе һава торышы турында Татарстан Республикасы территориясендә 2026 елның 16 маеннан 22 маена кадәр
Татарстан Республикасы территориясендә уртача тәүлеклек һава температурасы нормадан 9-11° ка югарырак булган аномаль-эссе һава торышы көтелә, бу чорда һаваның максималь температурасы +26дан +33°ка кадәр җитә. Россия гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Татарстан Республикасы буенча Баш идарәсе халыкка тәкъдим итә: 1. Өйдә һава температурасын салкынча тотыгыз. Көндез тәрәзәләрне һәм тәрәзә капкачларын ябыгыз (әгәр булса, бигрәк тә тәрәзәләр кояшлы якка чыкса. Урамда һава температурасы бүлмәдәгегә караганда түбәнрәк булган төнгә тәрәзәләрне һәм тәрәзә капкачларын ачыгыз. Әгәр сезнең торак кондиционер белән җиһазландырылган икән, тәрәзәләрне һәм ишекләрне ябыгыз. Вентиляторлар бераз җиңеллек китерергә мөмкин, ләкин һава температурасы 35 градус С тан югары булганда, вентилятор җылылык авыруларыннан коткарып кала алмый. Бик күп эчәргә кирәк. 2. Эсседә булмаска тырышыгыз. Өйдәге иң салкын бүлмәгә күчегез, бигрәк тә төнлә. әгәр бу мөмкин булмаса, өйдә салкын температураны саклагыз, көненә 2-3 сәгать салкын биналарда (мәсәлән, кондиционерлар белән җиһазландырылган җәмәгать биналарында) үткәрегез. Тәүлекнең иң эссе вакытында урамга чыкмаска тырышыгыз. Көчле физик йөкләнештән сакланыгыз. Күләгәдә калырга тырышыгыз. Балаларны һәм хайваннарны парковкаланган автомобильләрдә калдырмагыз. 3. Тәннең артык җылынуына юл куймагыз, җитәрлек сыеклык эчегез. Салкынча душ алыгыз. Шулай ук салкын компресслар яки төрүләр ясарга, юеш салкын сөлгеләр кулланырга, тәнне салкын су белән сөртергә, аяклар өчен салкынча ванналар ясарга һ.б. мөмкин. табигый тукымалардан җиңел һәм иркен кием киегез. Урамга чыкканда киң кырыйлы эшләпә яки кепка яки Кояштан саклаучы күзлек киегез. Татлы һәм алкогольле эчемлекләрдән качып, эчү режимын саклагыз.
ЯҢАЛЫКЛАРГА ЯЗЫЛУ
Сайттагы барлык материаллар лицензия буенча тәкъдим ителә:
Creative Commons Attribution 4.0 International
Хата таптыгызмы?
Сүзне яки җөмләне билгеләгез һәм CTRL+ENTER басыгыз