Тыл каһарманнарының исеме мәңгеләштереләчәк

Тыл каһарманнарының исеме мәңгеләштереләчәк
Бөек Ватан сугышы елларында көнне төнгә ялгап эшләгән, Җиңү көнен якынайту өчен бар көчләрен биреп намуслы хезмәт куйган тыл ветераннарына багышланган китап әзерләү турында үткән саннарда язган идек. “Татарстан Республикасының тыл геройлары” дип аталачак Хәтер китабы фидакарь затларның исемнәрен мәңгеләштерү максатыннан нәшер ителә. Районыбызда да әлеге уңайдан күп эш алып барыла. Бүген без китап турында тулырак мәгълүмат алу өчен район башкарма комитеты җитәкчесе урынбасары Надия Мифтахетдиновага мөрәҗәгать иттек.
— Надия Равилевна, әлеге китапка нинди категория тыл ветераннарының исемнәре кертеләчәк?
— Китапта сугыш елларында тылда алты айдан да ким эшләмәүчеләрнең (СССРның дошман кулында калган җирләрендә вакытлыча хезмәт итүне исәпкә кертмичә) исемнәре урын алачак. Ул елларда эшләүчеләрнең хезмәт-ләре СССРның төрле дәрәҗәдәге орден–медальләре, дәрәҗәле исемнәр белән бәяләнде. Мәсәлән, Социалистик Хезмәт Герое, Ленин, “Мактау билгесе”, Хезмәт Кызыл Байрагы орденнары, “Хезмәттәге батырлыгы өчен”, “Хезмәттәге аеруча уңышлары өчен”, “1941–1945 елларда Бөек Ватан сугышындагы фидакарь хезмәте өчен” медальләре. Ләкин шунысы бар, ул елларда тылда хезмәт куючыларның һәммәсе дә орден–медальләр белән бүләкләнеп бетмәгән булырга да мөмкин. 1980–1990 елларда күпсанлы гражданнарның мөрә-җәгатен исәпкә алып СССР Югары Советы тыл хезмәтчәннәренә таныклыкларны медальләрсез генә тапшырган очраклар да булды. Әлеге таныклык ияләренең исемнәре дә китапта урын алуга хокуклы. Бөек Ватан сугышы елларында СССР, РСФСР, башка союздаш (автоном) республикаларның мактаулы исемнәренә, шул исәптән, аерым ведомство билгеләренә (моңа СССР һәм РСФСР, башка союздаш (автоном) республикалар тарафыннан сугыш елларында Мактау грамоталары, дипломнар, күкрәк һәм мактау билгеләре, мактаулы һәм атказанган тармак, ведомство хезмәткәрләре исемнәре алучылар керә) ия булганнар, Советлар Союзы республикаларында һәм төрле өлкәләрдә тылда куйган хезмәтләре өчен мактаулы исемнәр- гә лаек булып, бүләк-ләнгәннән соң Татарстанның район һәм шә-һәрләренә даими рә-вештә яшәргә кайтканнарның исемнәре дә урын алачак.
— Безнең районда ничә ветеран бу китапка кертелер дип көтелә?
— Арча районыннан 6000гә якын ветеранның исеме мәңгеләштереләчәк. Алар арасында инде бүген фани дөньяда булмаучылар да күп. Авылларда яшәүче тыл ветераннарының исемлеген авыл җирлекләре барласа, Арча шәһәрендә яшәүчеләр белән эш алып бару бераз кыенрак. Чөнки шәһәргә күчеп кайтучылар күбәйде. Арчада 1400 тыл ветераны исәпләнә, тик бу әле төгәл сан булмаска да мөмкин. Форсаттан файдаланып, райондашларыбызга мөрәҗәгать итәм: үзегезнең, туганнарыгызның алда әйтеп үтелгән дәрәҗәләре бар икән, шуларны раслаучы таныклыклар белән тагын бер кат тикшерер өчен район Мәрхәмәтлек үзәгенә 29нчы бүлмәгә килсәгез иде. Арчага күчеп кайтканнарның (алар исемлеккә кермичә калган булырга мөмкин) таныклыклары белән бергә үзләре турында тулы мәгълүмат та (исеме, фамилиясе, атасының исеме, туган елы, урыны, бүләкләнгән вакытта яшәгән, эшләгән җире, нәрсә белән бүләкләнүе, әгәр инде дөньяда юк икән, үлгән, күмелгән урыннары) сорала.
Розалия ЗИННӘТОВА