Китап битләрендә — җиһан сере

Китап битләрендә — җиһан сере
Арча Үзәк китапханәсенең уку залы бу юлы үзенчәлекле шәхесләрне — җиһан белән кызыксынучыларны җыйды. Якташларыбыз Хәлил Гайнетдинов һәм Ким Шакировның “Җиһангирлар, безне космос үзенә дәшә!” китабын тәкъдир итү кичәсенә әдәбият сөючеләр белән очрашып, авторларның шатлыгын уртаклашырга Казаннан дуслары — галимнәр дә кайткан.
Космик тирәлекне өйрәнүдә үзләреннән лаеклы өлеш керткән татарларга багышланган китап турында язган бар иде. Ә бүгенге тәкъдир итү ки-чәсендә китап битләрендә урын алган кешеләрнең дә булуы аеруча дулкынландырды. Шулардан Яңа Кенәр лицее укучылары һәм Хәлил абыйның кызы Гөлсинә дә бар. Гөлсинә Йолдызлы шәһәрдә булып кайтса, Хәлил Гайнетдиновның укучылары (Яңа Кенәр лицеенда җиһан турында махсус дәресләр дә алып бара) беренче хатын–кыз космонавт Валентина Терешкова белән очрашу бәхетенә ирешкән. Кичәдә алар үзләре башкарган проект белән таныштырды.
Кичәнең яртысы уздымы, юкмы, шигырь сөючеләр арасында танылу алган райондашыбыз Зиннур Тимергалиев җиһан турындагы шигырен яңа табадан төшереп, тамашачы хозурына җиткерергә дә өлгерде. Кичә шулкадәр илһамландырган ки, Зиннур аны берничә минут аралыгында язып өлгергән. “Җиһангирлар, безне космос үзенә дәшә!” китап авторлары 400 битле китапны 5 елдан артык язган.
Хәлил абыйның дусты, якташыбыз Фәрит Хуҗин әлеге китапның дөньяга чыгуын Россия күләмендәге зур вакыйга дип бәяли. Хәтта, “Районыбызда туып, космос өлкәсенә өлеш керткән шәхесләр турында тагын бер китап язарга мөмкин”, — дигән тәкъдим белән чыкты. Фәрит әфәнденең район Үзәк китапханәсен баетуда өлеш кертеп, күп китаплар бүләк итүенә дә бүгенге мавыктыргыч кичә сәбәпче булды. Галим Альберт Саттаров (ул да якташ, язучы Радик Фәизовның кияве) Арча җирлегенең тирәнтен уйлый белүчеләр, тырыш кешеләр бирүе белән горурлануын әйтә. Чыннан да, әгәр шулай булмаса, язучы Тәбриз Мөбарәков (тумышы белән Мөрәледән) космик иярченнең траекториясен исәпли алыр идеме?! Аның исәпләве буенча космик иярчен очып, җиргә кире әйләнеп кайткан! Бүген татар кешеләренең җиһан юлындагы хезмәтләре турында сүз күп булды. Арадан арчалылар да булуы нинди шатлык!
Кичә ахырында Хәлил Шәйхнур улы гармунда халкыбызның үзәкләргә үтә торган моңлы көйләренә тезмә уйнаганда күпләр үзләренең татар милләтеннән булуына сөенеп, татар ул–кызларының гамәлләренә горурланып, милләтебез кичергән михнәтләрне күз алдыннан үткәреп уйлар чоңгылына чумгандыр. Сирәк очрый торган, тырышлыгы белән аерылып торган шәхесләрнең берсе ул Хәлил абый. Нинди генә эшкә тотынмасын, ахырына кадәр башкарып чыгачагы көн кебек ачык. Бу китапны язарга тотынганда да күпләр ышанмаган, юкны бушка уздырып йөри дип санаганнар. Тик җиһанга бар күңелен бирүчене кеше сүзе генә туктатамы соң?! Зиһенендә тупланган мәгълүмат инде яңа китап туар өчен нигез булып тора. Ә аңарчы тәүге космонавт Юрий Гагаринның җиһанга чыккан көнен искә аласы, укучылары белән бәйрәм шатлыгын уртаклашасы бар.
Розалия ЗИННӘТОВА