Дәүләт ярдәменнән ташламас

Дәүләт ярдәменнән ташламас^
Быел безнең районнан биш кеше гаилә фермаларын үстерүгә, ике кеше эш башлаучы фермерларга, биш кеше лизинг–грант программалары буенча дәүләт ярдәме алды.
Гаилә фермаларын үстерүгә ярдәм алучылар арасында Айгөл Хәкимуллина да бар. Алар ире Ленар белән Субаш Аты авылында ташландык биналарның берсен торгызып эшли башлаганнар.
Авыл хуҗалыгындагы барлык “реформаларны”да кичергән авыл ул Субаш Аты. Заманында данлыклы урта мәктәбе, балалар йорты булган, тормыш кайнап торган авыл әкренләп сүнү хәлендә. Колхозлар бетәр алдыннан “Арча АТПсы”на биргәннәр иде аны. Ул елларда авыл яңа сулыш кичерде, асфальт юл килде, мәчет, кибет салынды, мәктәп, клуб яңартылды. Ул фермадагы бура кадәр үгезләр әле бүген дә күз алдында.
Аннан соң рапстан дизель ягулыгы ясыйм дигән инвестор килде һәм булганның барын да туздырып китеп барды. Хәкимуллиннар, Әтнәдән килеп, әнә шул фермаларның берсенә җан кертергә маташалар.
— 35 сыерыбыз, 18 тана, бозаулар бар, — ди Ленар. — Айга 10 мең сум түлибез дип тә авылда эшкә кеше табып булмый.
Дәүләт ярдәме күбрәк булсын иде. Юллар да начар. Ә болай без эшләргә дип дәртләнеп килдек. Мин үзем Әтнәдә техникум бетердем, белгечлегем буенча фермер–оештыручы.
Без Субаш Атыдан кайткач, район башкарма комитетының икътисад һәм финанс бүлеге мөдире Зөлфәт Шәрәфетдиновка мөрәҗәгать иттек.
— Бүгенге көндә кече һәм урта бизнесны үстерүгә юнәлдерелгән дәүләт яр-дәме нинди формаларда тормышка ашырыла?
— Бер елга кадәр эшләүче крестьян–фермер хуҗалыкларына крестьян–фермер хуҗалыкларын оештыру һәм үстерү өчен 1 миллион 500 мең сумга кадәр грант алу мөмкинлеге бар.
Моннан тыш, көнкүрешне булдыруга 250 мең сумга кадәр грант бирелә.
Бер елдан артыграк срокта теркәлеп эшләүче хуҗалыклар 5 миллион сумга кадәр грант ала алалар.
Гаилә терлекчелек фермаларын үстерүгә шулай ук 5 миллион сумга кадәр грант бирү каралган.
Статистика органнарына үсемлекчелек һәм терлекчелек буенча хисап тапшыручы крестьян–фермер хуҗалыкларына дәүләттән ашлама, ягулык, орлык, нәселле терлек алу өчен субсидия бирелә.
— Техника алу буенча программалар бу хуҗалыкларга кагыламы?
— Татарстан Республикасы Авыл хуҗалыгы һәм азык–төлек министрлыгы авыл хуҗалыгы техникасын алу буенча 40х60 программасын тормышка ашыра. Аның 40 процентын хөкүмәт, калганын алучы үзе түли.
—Республикада сәнәгать мәйданчыкларын булдыру буенча программа гамәлдә. Бу эшкә алынучыларга дәүләт нинди ярдәм күрсәтә?
— Җиһазлар алу өчен 50 процент субсидия, күчемсез сәнәгать мәйданчыгын сатып алуга чыгымнарның 25 процентына кадәр компенсация, аренда чыгымнарының 25 процентына кадәр компенсация, лизинг килешү-ләре буенча җиһазлар алуга чыгымнарның 50 процентына кадәр субсидия каралган. Шулай ук энергия саклауга, энергетика аудитына һәм энергия саклау челтәренә тоташтыруга субсидия бирелә.
Район башкарма комитеты шәхси эшмәкәрләрне сәнә-гать мәйданчыклары территорияләренә бизнес урнаштыру буенча сөйләшүгә чакыра.
— Безнең эшмәкәрләр кайсы программаны күбрәк куллана?
— Иң киң таралганы — Лизинг–Грант программасы. Бу программа буенча эш башлаучы эшмәкәрләргә лизинг суммасының 45 процентына (1миллион сумнан артык түгел), эшләп торучыларга — 30 процентка кадәр (3 миллион сумнан артык түгел), гаилә фермаларына — 70 процентка кадәр (3 миллион сумнан артык түгел), сәнәгать мәйданчыклары территорияләрендә урнашкан эшмәкәрләргә 50 процентка кадәр бирелә.
Шулай ук яңа технология-ләргә зур игътибар бирелә. Әлеге программа буенча эш башкаручы эшмәкәрләр 500 мең сумга, эшләп торучылар 5 миллион сумга кадәр алырга мөмкин. Банклар да кече һәм урта бизнеска кредитлар бирә.
Район башкарма комитеты, эшмәкәрләрнең “Алгарыш” берлеге белән бергәләп бизнес программаларын сайлап алуда, конкурс гаризаларын һәм документлар папкасын әзерләүдә, юридик мәсьәләләрне (килешүләр, алыш–биреш, документлар) маркетинг мәсьәләләрен хәл итүдә, эшмәкәрнең дәүләт ярдәмен алуга кон-курсларда катнашуы өчен бизнес–проектларын әзерләүдә булышачаклар.
Әлеге программаларда катнашу өчен документларны бүгеннән әзерли башларга кирәк.
Ильяс ФӘТТАХОВ