Артта калырга сәбәп юк

Артта калырга сәбәп юк
Терлекчелектә февраль ае йомгакларына багышланган семинар–киңәшмә “Курса МТСы” ширкәтендә үтте. Ай саен чиратлап берәр хуҗалыкта уза мондый очрашулар. Кабул иткән як өчен үзенә күрә имтихан кебек тә инде бу.
“Курса МТСы” ширкәте җитәкчесе Рәүф Гыйлаҗетдинов терлекчелектә эшләрнең ничек оештырылуы турында сөйли–сөйли тораклар буйлап алып йөрде. “Менә бу таналар өчен төзелгән яңа торакта 450 баш терлек бар, — диде ул. — Аларны ике кеше карый”.
Күптән түгел генә 400 баш сыер сыешлы торак төзелгән иде инде. Хәзер маллар өчен дә, терлекчеләр өчен дә бик уңай, чиста, якты, заманча җиһазландырылган. Азык мулдан, печәнне күбрәк әзерләп җибәргәнбез, ди җитәкче. Быел сенажны күбрәк салырга исәплиләр.
Район авыл хуҗалыгы һәм азык–төлек идарәсе җитәкчесе Айдар Габбасов терлекчелектә февраль ае нәтиҗәләренә анализ ясады. Барысы 12 күрсәткечне исәпкә алып рейтинг төзелгән. Анда 2014 елның шул чорына продукция җитештерүнең үсеше, бер сыердан сөт сату, сөрүлек җирләренең 100 гектарына сөт сату, ит җитештерү, терлекләрнең баш саны, бозау алу һ.б. бар.
1 мартка мөгезле эре терлекләрнең баш саны узган елның шул чорына караганда 523 башка артты. Иң күп үсеш “Ватан” ширкәтендә – 171 баш. “Северный”да — 127 башка күбрәк. “Игенче” шир-кәте 178 башка киметте.
Сөт җитештерү “Северный”, “Ватан”, “Акчишмә”, “Аю”, “Игенче” ширкәтләрендә 113 — 105 процент тәшкил итте, район буенча — 105 процент. Бер генә хуҗалыкта да кимү юк, “Арча”, “Вамин–Мәрҗани” ширкәтләрендә узган елгы дәрәҗәдә калды.
Ит сату узган елның шул чорына карата 119 процент булды. Алты хуҗалык итне кимрәк сатты. Бер сатылган терлекнең уртача авырлыгы — 306 килограмм. “Курса МТСы”нда — 450, “Северный”да — 418 килограмм итеп саттылар.
Район авыл хуҗалыгы һәм азык–төлек идарәсенең үсемлекчелек бүлеге җитәкчесе Миннәхмәт Сәгыйтьҗанов язгы кыр эшләренә әзерлекнең торышы турында чыгыш ясады.
— Безнең райондагы басуларга ашлама кертмәсәң, гектардан 10–11 центнердан артык уңыш алып булмый, — диде ул. — Бүгенге көндә район буенча бер гектарга үзләштерелә торган матдәләр 5,9 килограмм туры килә торган күләмдә ашлама бар. Көздән сөрүлек җирләренең бер гектарына 3,3 килограмм ашлама кертелгән иде.
“Курса МТСы”, “Кырлай”, “Игенче”, “Ак барс” агрокомп-лексы” ширкәтләрендә ашлама белән проблема булмаячак. “Курса МТСы” ширкәтендә гектарга 90 килограмм кертергә җыеналар.
Минераль ашламалар алу өчен бюджеттан ярдәм зур булмаячак, хуҗалыкларның үзләренә табу юлларын эзләргә кирәк.
Районда хуҗалары рәсмиләштермәгән җир пайлары да бар. Җирле үзидарәләр, аларны рәсмиләштереп, хуҗалыкларга арендага бирергә тиеш. Шулай ук 2031 гектарда аерым пайчылар тарафыннан рәсмиләштерелгән җирләр исәпләнә, ләкин алар крестьян–фермер хуҗалыклары оештырмаган, хисап бирмиләр, кайберләре җирне эшкәртми дә, анда чүп үләннәр үрчеп ята.
М. Сәгыйтьҗанов чәчү әйләнешен саклау, орлыклар әзерләү, техника ремонты торышын, механизаторлар белән эшләү кирәклеген җентекләп аңлатты.
Район башкарма комитеты җитәкчесе Илшат Нуриев терлекчелектәге күрсәткеч-ләрне тагын да яхшырту мөмкинлекләре барлыгын искәртте. Баш санын киметмәскә, күбрәк продукция сату хуҗалыкларның үзләре өчен файдалы.
Язын зур сынау көтә. Илшат Габделфәртович хуҗалык җитәкчеләреннән техника ремонты, ашламалар буенча нинди планнары барлыгы турында сорашты.
— Әле хәлне төзәтергә вакыт бар, — диде ул. — Көздән эшкәртелми калган җирләрнең шактый булуы да хәлне катлауландыра. Һәр хуҗалыкның эш планнарын кабул итәчәкбез. Хезмәтне саклауга зур игътибар бирергә, кеше гомереннән дә кыйммәт әйбер юк.
Илшат Нуриев терлекчелектә февраль ае нәтиҗәләре буенча җиңү яулаган “Ватан” ширкәтенә һәм шушы хуҗалыкның Хәсәншәех фермасына күчмә кубоклар тапшырды.
Ә иң артта баручыларга бирелә торган кечкенә кубоклар бу юлы “Вамин–Мәрҗани” ширкәтенә һәм “Арча” ширкәтенең Божа фермасына бирелде.
Ильяс ФӘТТАХОВ