Онытылмас сезнең батырлык

Онытылмас сезнең батырлык
Татарстан Республикасы Президенты Рөстәм Миңнеханов 28 апрельдә Татарстанның төрле районнарында яшәүче 17 ветеранга “1941–1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Җиңүгә 70 ел” медальләре тапшырды.
Шулай ук республиканың күренекле кешеләренә хезмәттәге казанышлары өчен Россия Федерациясенең һәм Татарстан Республикасының дәүләт бүләкләрен тапшыру тантаналары булды. Президент кулыннан барысы 62 кеше бүләк алды.
Татарстанда исән булган ветераннарга хөрмәт күрсәтәләр, инде безнең арада булмаганнарын да онытмыйлар. Республикада яшәүчеләр җиңүгә фронтта гына түгел, ә тылда эшләп тә зур өлеш керттеләр. Татарстаннан 186 кешегә Советлар Союзы Герое исеме бирелде. 1941–1945 елларда безнең якташлар үзләренең иң яхшы сыйфатларын — фидакарьлек, туган илгә мәхәббәт һәм хезмәт сөючәнлек үрнәкләре күрсәттеләр.
Арча районыннан фронтка барысы 25 меңнән артык кеше китә, шуларның 246сы — хатын–кыз. Моңа кадәр сугыш кырында ятып калган яки хәбәрсез югалган якташларыбыз саны 14 мең дип исәпләнә иде. 6 майда Иске Кишет авылында Советлар Союзы Герое Гани Сафиуллин истәлегенә мемориаль һәм музей ачу тантанасында ясаган чыгышында район башкарма комитеты җитәкчесе Илшат Нуриев әлеге санның 18 меңгә якын булуын әйтте.
Соңыннан бу турыда Илшат Габделфәртовичның үзе белән дә сөйләштек.
— Казан Кремлендәге Бөек Ватан сугышы музее директоры Михаил Черепанов Арчага килгәч, соңгы вакытта аныклык кертелгән саннарның шулай булуын әйтте, — диде ул.
Бик зур югалтулар бәрабәренә яуланган җиңү бу. Аның әһәмияте, кыйммәте еллар үткән саен арта гына бара. Дошманга каршы сугышларда күрсәтелгән батырлыклары өчен 7 меңнән артык фронтовик якташларыбыз орден–медальләр белән бүләкләнә. Иске Кишет авылыннан Гани Сафиуллин, Түбән Орыд ан Гатаулла Салихов, Арчадан Валентин Ежков, Мирҗәмнән Нәкыйп Сафин Советлар Союзы Герое исеменә лаек булалар.
Районыбыз халкы танклар, самолетлар төзү өчен 2 млн. сумнан артык акча җыеп бирә. Армия фондына 7 млн. сумнан артык акча керә. Сугыш елларында район хезмәт ияләре 422 тун–пальто, 76 пиджак, 264 телогрейка, 1,5 мең бүрек, 5 меңнән артык бияләй, 545 пар киез итек, 3 мең килограмм йон һ.б. җыеп бирәләр. Сугыш елларында район дәүләткә 46 мең тонна икмәк, 24 мең тонна бәрәңге, 18 мең тонна ит, 5 млн. литр сөт тапшыра.
— Сугыш башланганда миңа 13 яшь иде, — ди тыл ветераны Мөнәвәрә Сафина. — Бер әнигә 7 бала, сигезенче сыйныфтан соң укый алмадым, кышкы салкыннарда окоп казыдык, урман кистек, нужаны күп күрергә туры килде. Аннан соң Алабугага ветеринария фельдшерлыгына укырга җибәрделәр, 40 ел шул белгечлек буенча эшләдем.
— Минем әти сугышка Әтнә МТСында шофер булып эшләгән җиреннән алына, — дип сөйли Кышкар авылыннан Фәрух Хәйретдинов. — Казанда машинасына снаряд төяп җибәрәләр, юлда немецлар бомбага тота, Сталинград өчен сугышларда яралана.
Вакыт аяусыз. Илебез азатлыгын саклап калган, Җиңү көнен якынайту өчен үзләрен аямыйча хезмәт иткән ветераннарыбыз сафы көн саен сирәгәя бара. Әмма аларның исемнәре, батырлыгы беркайчан да онытылырга тиеш түгел.
Бик күп игелекле гамәлләре белән билгеле, тынгысыз җанлы, олы йөрәкле якташыбыз, Татарстан Рес- публикасы Дәүләт Советы депутаты, “Таттелеком” акционерлык җәмгыяте генераль директоры Лотфулла Нурислам улы Шәфигуллин да шулай дип саный һәм моны конкрет эшләр белән беркетә. Ул Советлар Союзы Герое Гани Сафиуллин туып–үскән Иске Кишет белән күрше генә булган Симетбаш авылыннан. Җиңүнең 70 еллыгы уңаеннан Геройның туган нигезендә музей, мемориаль ачарга дигән уй белән янып яшәде ул. Теләктәшләр дә тапты, бер тиен дәүләт акчасы тотмыйча нинди зур эш башкарып чыктылар. Иганәчеләр арасында руслар, татарлар, еврейлар, башка милләт вәкилләре бар. Дошманны җиңүгә дә бик күп милләт кешеләре өлеш керткән бит!
Музейны һәм мемориальне ачу тантанасында район башкарма комитеты җитәкчесе Илшат Нуриев Лотфулла Шәфигуллинга бөтен район халкы исеменнән рәхмәт белдерде. Федераль инс- пектор Ренат Тимерҗанов, Татарстан Республикасы хәрби комиссары Сергей Погодин һ.б. үзләренең чыгышларында Гани Сафиуллинның татарлар арасында иң күренекле сугышчан хәрби җитәкче булуын билгеләп үттеләр, өлкән буын вәкилләренә Җиңүгә керткән өлешләре өчен рәхмәт әйттеләр, яшьләрне аларның лаеклы алмашчылары булырга өндәделәр.
Районыбызда батыр якташларыбыз истәлеген мәңгеләштерү юнәлешендә эш тукталмый. Шәһәр һәм авылларда 78 обелиск бар, алар һәрвакыт игътибар үзәгендә. Быел район ярдәмендә “Металл” ширкәте Кызыл Игенче, Иске Иябаш, Мөрәле, Иске Кенәр, Печмәнтау, Урта Пошалым авылларында яңа һәйкәлләр төзеде. Шура, Түбән Пошалым, Күлтәс, Субаш Аты, Шекә, Түбән Аты авылларындагылары иганәчеләр булышлыгы белән төзекләндерелде.
Ильяс ФӘТТАХОВ