ЯҢАЛЫКЛАР

6 апрельдә Татарстан Республикасы Премьер министры урынбасары – Татарстан Республикасы авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министры Марат Җәббаров Татарстанның Арча районында чәчүгә әзерлекне тикшереп кайтты.

Арча районында бөртекле культураларны чәчүгә һәм яшелчәләр утыртуга гадәттәгедән бер айга иртәрәк керешергә җыеналар. Хуҗалыклар чәчүгә меңәрләгән тонна орлык әзерләгәннәр. Мәсәлән, Россия һәм чит ил бәрәңге сортлары орлыклары, шулай ук Арча кырларында үстерелгән, корткычларга һәм салкынга чыдам бәрәңге орлыклары 1800 тонна әзерләнгән. Әлегә алар складларда саклана, әмма озакламый аларны җиргә утыртачаклар.

Татарстан Республикасы Авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министрлыгы тарафыннан гамәлгә ашырыла торган АПКны техник модернизацияләүгә ярдәм итүнең төп механизмнарыннан берсе – ташламалы лизинг, ул авыл хуҗалыгы җитештерүчеләренә яхшырак шартларда заманча авыл хуҗалыгы техникасы һәм җайланмалары сатып алырга ярдәм итә. Россия Федерациясе Авыл хуҗалыгы министрлыгы ярдәме белән «Росагролизинг» АҖ 2020 елның 6 апреленнән 1 июненә кадәр авыл хуҗалыгы җитештерүчеләре өчен кризиска каршы махсус тәкъдим кертте, ул төп бурычны 1 елга кадәр кичектерү мөмкинлеген күздә тота.

Бу чара бүгенге икътисадый һәм эпидемиологик вәзгыятьтә республиканың азык-төлек иминлеген тәэмин итү һәм язгы кыр эшләрен уңышлы башкарып чыгу бурычы йөкләнгән Татарстан авыл хуҗалыгы җитештерүчеләренә ярдәм итүгә юнәлдерелә.

Бу хакта Татарстан Республикасы Хөкүмәте Йортында узган республика киңәшмәсендә Татарстан Республикасы Премьер министры урынбасары – Татарстан Республикасы авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министры Марат Җәббаров хәбәр итте. Барлык муниципаль районнар белән видеоконференция режимындагы киңәшмәне Татарстан Республикасы Президенты Рөстәм Миңнеханов үткәрде.

2017 елдан башлап “Кече хуҗалыкларга ярдәм итү” ярдәмче программасы бурычларыннан берсе коммерциячел булмаган бакчачылык ширкәтләренең инженерлык инфраструктурасын тәэмин итүдән гыйбарәт. Министрлык бу программаның кураторы итеп билгеләнде.

Бүген республикада 30 мең га авыл хуҗалыгы билгеләнешендәге җирләрдә урнашкан 381 мең бакча участогы теркәлгән 950 коммерциячел булмаган бакчачылык ширкәте (СНТ) исәпләнә. Күпчелек бакчалар Казан, Чаллы, Түбән Кама шәһәрләре тирәсендә урнашкан, алардагы 1 миллионнан артык граждан үзләрен шул кишәрлекләрдә үстерелгән яшелчәләр, җиләк-җимеш, бәрәңге белән тәэмин итәләр, бакчалар шулай ук аларның күпчелеге өчен ял итү урыны булып тора.

4 апрельдә видеоконференция режимындагы республика киңәшмәсендә Татарстан Республикасы авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министры Марат Җәббаров, авыл хуҗалыгы җитештерүчеләре алдына, терлек азыгын гадәттәгечә ике чабымда түгел, ә өч чабымда алу бурычы куелды, дип, хәбәр итте.

Быел Татарстан авыл хуҗалыгы җитештерүчеләре 140 мең тонна ташламалы дизель ягулыгы алачак. Аграрчылардан заявкалар килә башлады һәм шартнамәләр төзелә. Барлыкка килгән эпидемиологик вәзгыятькә бәйле барлык документлар электрон рәвештә racin.ru сайтында тутырыла.

Язгы кыр эшләренең барышы һәм бакчачылык ширкәтләренең инфраструктурасын модернизацияләү турында бүген Татарстан Республикасы Хөкүмәте Йортында узган киңәшмәдә Татарстан Республикасы Премьер министры урынбасары – Татарстан Республикасы авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министры Марат Җәббаров сөйләде.

Барлык муниципаль районнар белән видеоконференция режимындагы киңәшмәне Татарстан Республикасы Президенты Рөстәм Миңнеханов үткәрде. Киңәшмәдә шулай ук Татарстан Республикасы Премьер-министры Алексей Песошин да катнашты.

Марат Җәббаров хәбәр итүенчә, республикада бөтен җирдә язгы кыр эшләренә керештеләр. Хәзерге вакытта көзге культураларны һәм күпьеллык үләннәрне тукландыру эшләре бара. Көзге культуралар 500 мең гектарда диярлек чәчелгән. Алар кышны уңышлы чыктылар һәм аларның хәзер вегетация чоры.

Татарстанда 2020 елның 1 апреленнән гомуми изоляция режимы чорында өйдән чыгу тәртибе расланды. Аның белән 2020елның 31 мартында чыккан ТР Министрлар Кабинетының 240нчы карарында танышырга мөмкин

Ашыгыч рәвештә медицина учреждениесенә барырга кирәк булса – рөхсәт кәгазе кирәкми. Шулай ук рөхсәт кәгазе якындагы азык-төлек кибетенә барганда, җәнлекләрне (эт һ.б.) йөрергә урамга алып чыкканда (өйдән 100 м), чүп түгәргә чыкканда кирәкми. Эшләүче оешмалар үз хезмәткәрләренә эшкә бару өчен белешмә бирә.

Ә менә башка сәбәпләр буенча өйдән чыгу өчен рөхсәт сорала. Моны электрон челтәрләр аша башкарып була. Башта махсус сервиста теркәлергә кирәк. Анда теркәлү өчен кәрәзле телефоннан 2590 номерына бушлай SMS–хәбәр җибәрәсең. Хәбәрдә болай дип языла: теркәлү адресы#фамилия, исем, әтисенең исеме#паспорт сериясе һәм номеры#адрес, фактик яшәү урыны, шәхси мәгълуматларны эшкәртү өчен ризалык. Үзеңнең мәгълуматларыңны язып җибәргәннән соң сиңа теркәлү коды белән SMS–хәбәр килә. Бу хәбәрне алгач, 2590 номерына нинди максат белән урамга чыгасыңны язып җибәрәсең. Судка, балаларны мәгариф оешмасына алып бару, медицина, ветеринария оешмасына, мәрхүмне соңгы юлга озату, паспорт алу, дачага бару яки кайту, почтага һәм кредит оешмаларына бару өчен рөхсәт алырга мөмкин. Шулай ук рөхсәтне ярдәмгә мохтаҗ, авыру туганнар өчен дару, ашамлыклар һәм башка кирәкле әйберләрне алып кайту һәм аларга ярдәм итү өчен алырга була. Көне, сәгате язылган SMS-хәбәр белән рөхсәт алган кеше тиешле вакытта урамга чыга ала.

Илдәге хәл һәркемгә мәгълүм. Районда да бу уңайдан тиешле чаралар күрелә

Арчада халыкны кисәтеп, саклык чаралары күрүләрен сорап радио аша әйтеп торалар. Полиция машинасы урамнар буйлап кисәтеп йөри. Ходай саклаганны саклармын, дигән.

Өлкәннәр аеруча игътибар үзәгендә. Аларны берничек тә ярдәмнән ташларга ярамый. Ялгыз яшәгәннәре бар, кайберләренә булышып торырга кирәк.

Мәрхәмәтлек үзәгендә  бу мәсьәләне уңай хәл иткәннәр. Волонтерлар (социаль хезмәткәрләр) азык-төлекне дә ялгызларның өйләренә илтеп бирә.

Беркөн без дә волонтерларга иярдек. Өлкән яшьтәге бер апага азык-төлек алып кайтып бирделәр. Коммуна урамында яшәүче Мәврүрә апа Мөхәммәтҗанова иде ул. 1938 елгы. Дөньяның авырлыкларын башыннан кичергән кеше. Хәзер ялгызы яши.

– Балалар урамга чыкма, дип кисәтеп торалар. Тик сөтем белән ипием бетте. Кибеткә барырга чыккан идем, полиция машинасы килеп чыкты. Полиция хезмәткәре мине кире борды. “Өегездән чыкмагыз. Ипи, сөтне алып кайтырга волонтерлар бар. Телефон номерлары газетада басылып чыкты”, – диде. Күршеләрдән телефон номерын сорап алдым. Рәхмәтләр яусын аларга, – диде Мәврүрә апа.

1 апрель – Көлке көне. Әмма көләсе килми. Алдарга тырышучылар җитәрлек, әмма барыбер көлке түгел

Район авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек идарәсе җитәкчесе Ренат Гатиятов белән “Кырлай” хуҗалыгына барабыз. Икебездә дә битлекләр, юлда сирәк-мирәк очраган машиналарда да битлек кигән кешеләр утыра.

– Механизаторлар да битлек кидеме икән! – дип кызыксынам.

– Барлык хуҗалыкларда да оператив штаблар төзелде, һәркемгә куелган таләпләр аңлатылды, – диде Ренат Мансурович. – Ничек үтәлгәнен хәзер карыйбыз.

Пөшәңгәрдә Ингелсинә апа үзенчәлекле исеме белән генә түгел, чисталыгы, булдыклылыгы белән дә аерылып, үрнәк булып яши

Розалия Зиннәтова

Аз гына яңгыр явып, пычрак тисә, капка-коймаларны, хәтта үзе эшләгән бозау фермасының стеналарын, тәрәзәләрен юган кеше турында ишеткәнегез бармы? Ишетсәгез дә, шул Ингелсинә ападыр инде ул. Бервакыт авылдашы йомыш белән кергәч аның йортына, “Монда дәвага да бер тузан табып булмый бит”, — дип чыгып киткән.

70тән артык хуҗалыклы Пөшәңгәрдә бердәнбер тыл ветераны Ингелсинә апа. “Яшьтәшләр, бер чор кешеләре 28 идек, үзем генә калдым”, — дип чордашларын еш искә төшерә. Аннан, сугыш елларына туры килгән яшүсмер чакларын, яшьлек елларын искә төшереп сөйләп китә. “Акчишмә урманыннан “уфалла” арбасы белән ташып авыл янына агачлар утырттык. 19 яшемдә комбайнда эшли башладым. 7 сыйныф кына бетергән идем, шулай да комбайнга укырга җибәрделәр. Укып кайткач “Сталинец-6” комбайнында 3 ел эшләдем”.