ЯҢАЛЫКЛАР

Татарстан Республикасында соңгы елларда коррупциягә каршы көрәш чараларының активлашуы республика, ведомство һәм муниципаль дәрәҗәдә норматив һәм хокук куллану эшен камилләштерү белән характерлана. Коррупциягә каршы программалар чараларын гамәлгә ашыру нәтиҗәсендә гражданлык җәмгыяте институтларының коррупциягә каршы эшчәнлектә роле арту күзәтелә.

Коррупциягә каршы көрәш мәсьәләләре буенча иҗтимагый кабул итү үткәрү, шул исәптән җирдән файдалану өлкәсендә коррупциянең дәүләтнең һәм җәмгыятьнең социаль-икътисади үсешенә тискәре йогынтысын булдырмау, конкуренциягә сәләтле икътисад формалаштыру, халыкның иминлеге һәм гражданлык җәмгыятен үстерүгә юнәлдерелгән.

Җирдә эшләгән, агросәнәгать комплексын үстерүгә осталыгын, тәҗрибә һәм талантын биргән, районыбыз бәхете хакына хезмәт иткән һәр кешегә тирәнтен хөрмәт һәм рәхмәт сүзләре белән мөрәҗәгать итәм.

Бу көзге көннәрдә без традиция буенча үзләре өчен җиңел булмаган авыл хуҗалыгы язмышын сайлаган кешеләрне хөрмәтлибез. Кызу урак өсте артта калды, елның кайбер йомгаклары ясала һәм сез, хөрмәтле тармак хезмәтчәннәре, лаеклы котлаулар һәм рәхмәт сүзләре кабул итәсез. Үзегезнең җиргә хуҗаларча мөнәсәбәтегез, җаваплыгыгыз, югары осталыгыгыз белән сез районыбызның агросәнәгать комплексын үстерү өчен кирәкле шартларны тудырасыз, ә хезмәт нәтиҗәләре кешеләребезнең өстәлләрендә урын ала.

Әңгәмәдәшебез – авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек идарәсе җитәкчесе Ленар Илсур улы Абдуллин.

– 2022 ел район авыл хуҗалыгы хезмәтчәннәре өчен кайсы яклары белән үзенчәлекле булды?

– Елның башланмаган ике ае булуга да карамастан, башкарылган эшләргә берникадәр бәя бирергә, нәтиҗәләрне чагыштырырга, йомгаклар ясарга мөмкиндер дип уйлыйм. 2022 елның аграрийлар өчен, бигрәк тә үсемлекчелек өлкәсендә уңышлы булуын ассызыклап үтәргә кирәк. Билгеле, язның берникадәр соңга калып, салкынча килүе игенчеләребезне бераз хафага салды салуын. Әле шуңа өстәп кыр эшләренә техника әзерләү чорында запас частьлар булмыйча, булган очракта да бәяләре бик кыйммәт булу сәбәпле, шактый кыенлыклар кичерергә туры килде. Шулай булуга да карамастан, хезмәтчәннәребез сынатмадылар, үз бурычларын намус белән үтәделәр һәм үтиләр, хезмәттә фидакарьлек үрнәкләре күрсәтеп, яхшы нәтиҗәләргә ирештеләр дип саныйм.

Электрон челтәрләрдән күреп алдым: Әфганстанда хезмәт иткән Марат Сөнгатуллин вафат.

Таныш йөз, таныш кеше. Әфганчылар белән очрашуларда катнашмый калмый иде. Нәрсә булган?

Шунда ук районның “Сугышчан дуслык” оешмасы җитәкчесе, үзе дә Әфганстанда хезмәт иткән подполковник  Сергей Баһаветдинов белән элемтәгә чыктык. “Дөрес хәбәр, – диде Сергей Лимусович. – Бик кызганыч. Төнлә йөрәге кинәт туктаган. Әфганстанда  тауларда разведчиклар ротасында хезмәт итте. Актив, булган кеше иде. Чын иптәш. Оста эретеп ябыштыручы. Менә дигән һөнәр иясе! Гаражында да шәхси заказлар эшләде. Быел безнең районда Әфганстанда хәрби хезмәт иткән өченче ветеран вафат. Барысы исән-сау 104 ветераныбыз бар. 54е мәрхүм. Азая барабыз...”.

Без бу турыда, гаиләсенең кайгысын уртаклашып, газетабыз сайтына да язып элдек. Көтеккә җирлиләр икән дигән хәбәрне ишетүгә, күрше авылда Төрнәледә яшәүче һәм шулай ук Әфганстан утын кичкән Фәнис Тимашев белән сөйләштек. “Әйе, Көтеккә җирлиләр, – диде Фәнис. – Чөнки әнисе шушы авылдан. Маратның хатыны Зәкия дә Көтектән, фермер Дамир Шакирҗановның сеңлесе. Марат бик шат күңелле, тырыш кеше иде”.

3 октябрьдә Укучылар сараенда Өлкән кешеләр көненә багышлап шахмат һәм шашка буенча турнир үткәрелде.

Шашка буенча хатын-кызлар арасында Гөлшат Нотфуллина (Арча) җиңү яулады.

Җәмилә Низамиева (Арча) – икенче, Зөлфирә Зарипова (Арча) өченче урында.

Ир-егетләр арасында Урта Курсадан Мөдәрис Лотфуллин җиңүче булды. Рафаэль Хәбибуллин (Арча) – икенче, Габделнәфыйк Фәттахов (Наласа) өченче урында.

Шахмат буенча хатын-кызлар арасында Җәмилә  Низамиева (Арча) – беренче, Рәмзия Хәмидуллина (Арча) – икенче, Гөлшат Нотфуллина (Арча) өченче урынны алдылар.

Ир-егетләр арасында Габделнәфыйк Фәттахов (Наласа) беренче урынны алды. Рафаэль Хәбибуллин (Арча) – икенче, Мөдәрис Лотфуллин (Урта Курса) өченче урында.

Апаз авылының атамасы турында төрле легендалар сакланган.

Риваятьләрнең берсендә авылга Габбас исемле кеше нигез салган, диелә, вакытлар узу белән ул Апаз булып үзгәргән булуы ихтимал.

Ә менә бу якларда кайчандыр мамонтлар да яшәве турында елгаларда табылган, хәзер музейларда саклана торган бот сөякләре, казык тешләре шаһит булып тора. Казык тешенең исән калган өлеше генә дә – 50 сантиметр!

1786–1861 елларда үткәрелгән Генераль ызанлау мәгълүматлары буенча, Апаз авылында (русчасы Рождествено) ясак түләүче керәшен татарлары яшәве күрсәтелгән. Анда 470 ир-ат, 487 хатын-кыз яшәгән. Монда агач мәктәп, тимерче алачыгы, әйбер мана торган цех, 29 кибет, кабак, бер ашханә эшләгән. Җомга көннәрендә базар уздырыла торган булган. Авылда чиркәү дә, мәчет тә эшләгән.

Һәркемгә таныш булган “Туган авыл” шигырен бөек шагыйребез Габдулла Тукай үзенең туган авылы Кушлавычка багышлап яза.

Районыбыз авыллары буенча сәяхәтебезне дәвам итеп, Кушлавыч авылына юл тоттык. Максатыбыз – гадәттәгечә, авыл турында язма әзерләү һәм авылга багышланган җырга клип төшерү.

Авылда безне клуб мөдире Фәния Хәнәфиева белән Тукай музее мөдире Ләйлә Мөхәммәтшина каршы алды. Очрашуның беренче минутларыннан ук аларның үз авыллары, шушы авылда яшәүче кешеләр турында горурланып, яратып сөйләүләре соклану уятты.

Көн тудымы, ниндидер бер күңелсез хәбәр килеп ирешә. Илдәге вәзгыять турында түгел әле сүз. Соңгы арада гына да районда ничә юл-транспорт һәлакәте теркәлде. 

Арча–Яңа Кенәр юлында, Өчиле авылы турысында булганы хакында язып чыккан идек инде. Хәтерләсәгез, анда җиңел машина тракторга бәрелеп янып бетте, җиңел машинадагылар төрле авырлыктагы тән җәрәхәтләре алды.

Һәм менә тагын бер-бер артлы өч юл-транспорт һәлакәте. Өчесенең дә сәбәбе – юлда тизлекне арттыру. Арча эчке эшләр бүлегенең ЮХИДИ бүлекчәсе җитәкчесе вазыйфаларын вакытлыча башкаручы Илфат Шиһабиев белән әлеге юл-транспорт һәлакәтләре турында сөйләштек һәм шундый нәтиҗәгә килдек.

Күптән түгел Арчада Ижевск, Чистай, Биләр, Лаеш, Казан, Әлмәттә яшәүче институтта бергә укыган курсташларым булып китте. Бу якларда очрашуның сәбәбе – Әтнә районының Олы Мәңгәр авылында яшәгән курсташыбыз Искәндәрнең каберенә зиярәт кылу,  аның рухына догаларыбызны багышлау. Ә инде ерак-лардан безнең төбәккә кайткан курсташларны Арча белән дә таныштырасы килде. Алар моны бик хуплап каршы алдылар. Чөнки күбесе Арча турында ишетеп кенә белә булып чыкты.

Яңа Иябаштан Клара апа һәм Рәшит абый Сибагатуллиннар белән без беренче тапкыр “Автобабай” бәйгесендә очраштык.

85 яшен ваклаган бу абыйны мондый ярышларда әле беренче тапкыр күрдек. Ул аерылмас дусты булган бишенче модельле машинасына утырып үзенең көчен, осталыгын сынап карау өчен килгән.

Ярышның теоретик өлеше бераз кыенлык тудырса да, каршылыкларны үтеп, машина йөртеп күрсәтүдә үзе башкалардан кимен куймады. Финишта аны сөенеченнән күз яшьләрен тыя алмыйча хатыны Клара апа көтеп торды. Шунда бу пар белән танышасы килү теләге туды. Һәм менә без Яңа Иябашта Сибагатуллиннарның артык зур булмаса да, чиста, якты, күңелгә тартып тора торган өендә кунакта.