Яңа елны яңа фатирда

Яңа елны яңа фатирда
Соңгы елларда торак төзелеше буенча төрле программалар тормышка ашырыла. Шуларның берсе Татарстанда тузган хәлдәге күпфатирлы торакларга кагыла. Әлеге программаның максаты — бик күп еллар элек төзелеп, хәзер тузган хәлгә килгән һәм шунда яшәүчеләр, якын-тирәдәгеләр тормышына куркыныч тудыручы йортларда яшәүчеләрне барлык уңайлыклары булган фатирга күчерү.
— Бу хакта шундый фатирларда яшәүчеләр белән сөйләшү булган иде инде. Анда аларга әлеге программаның асылы аңлатылды. Тагын бер кат исегезгә төшерәбез. Аларга ике юл тәкъдим ителде. Беренчесе — аларны төзекләндерү, ягъни яшәргә яраклы хәлгә китерү.Анысын шул йортта яшәүчеләр тулысынча үз хисапларына башкара, аннан йорт тузган хәлдәге күпфатирлы торак исемлегеннән төшеп кала. Икенчесе — аларга яңа йорттан фатир бирү. Йортны төзекләндерергә була, ләкин ул барыбер яңармаячак. Шуңа күрә иң кулай юл — яңа йорттан фатир алу. Ул түбәндәгечә тормышка ашырыла: тузган торакларда яшәүче милек ияләренә квадрат метры 11022 сумнан компенсация түләнә. Тик ул кулга бирелми, ә Татарстан Республикасы Президенты каршындагы дәүләт торак фондына күчерелә һәм шуннан соң яңа йорттан норматив буенча квадрат метры 28500 сумнан фатир сатып бирелә. Моның өчен озак срокка7 процент белән заем тәкъдим ителә. Тузган күпфатирлы йорт шунда ук сүтелә, җир республиканың резерв фондына тапшырыла. Тагын бер нечкәлеге бар, яңа йорттан фатир алу өчен күпфатирлы йорттагы һәр фатир хосусый милек итеп рәсмиләштерелгән булырга тиеш, — ди шәһәр башкарма комитеты җитәкчесе Рафил Исмәгыйлев.
Безнең районда 93 тузган хәлдәге күпфатирлы торакта 341 гаилә бар, аларда 644 кеше яши. Шуларның 78е шәһәрнеңүзендә. 35ен, бераз ярыйсыларын, шунда яшәүчеләр үзләре төзекләндереп чыккан, калганнары фатир сатып алу вариантын сайлаган.
— Элеккеге елларда хосусыйлаштырмаганнар өчен тиз арада моны эшләү мөмкинлеге тудырылды. Күпчелеге моннан файдаланып калды. Тик кайбер-ләре, бик иске, моннан 80-100 ел элек салынган йортларда торучылары һаман да әле сузып килә, — ди шәһәр башкарма комитеты җитәкчесе. — Ул йортларны төзекләндерү мөмкинлеге юк. Алар иртәме, соңмы сүтеләчәк. Бу программа да гомерлек булмаячак. Шуңа вакытында фатирлы булып калу турында уйларга кирәк.
Безнең район бу программаны тормышка ашыруда да үз юлын тапкан. Тузган күпфатирлы йортларда яшәүчеләр теләге буенча иске йортны сүтеп, бакча, гараж өчен урын калдырып, шул нигезгә бер катлы йорт салу вариантын тәкъдим иткән. Һәм уңышлы да чыккан. Җиңү урамындагы 62нче йортны июльдә генә төзи башлаганнар, яңа елда өй туе үткәрергә планлаштыралар.
— 15 елга ташламалы заем да бирелә, дигәч, аяк-кул белән ябыштык. Ике бүлмәлене сорадык. Миллион ярым сумга төште. Тузган фатир өчен бәяне алып ташлагач, миллион 200 мең сум калды. Аның каравы барлык уңайлыклары булган йортта яшәячәкбез, — ди Альбина Әскәрова.
— Барак түгел инде, — дип сүзгә кушылды Наилә Галиәскәрова. — Искегә тимә, исең китәр, диләр. Искене төзекләндергәнгә карап, барыбер вакытлыча гына була, тыштан ялтыраса, эчтән калтырап торачак бит инде ул. Үзем сүтәбез, дип башлап йөрдем. Башкалар күтәреп алды. Эшләп торганда, түләмәслек бәя түгел.
Агрономическая урамы, 10 йорттагы Нияз Баһавиев та шундый фикердә.
— Яхшы хәлдәге гаражым, янкорма бар иде. Башта күрше белән төзек-ләндерергә дә уйладык. Аннан катгый карарга килеп, сүтик тә яңартыйк, дидек. 15 елга айга 5әр мең түлисе. Көч җитмәслек түгел.
Күпер урамында да 6 фатирлы, 1 катлы ике йорт төзелеп килә.
— Йортларны халык те-ләген исәпкә алып тиз, сый-фатлы итеп эшлиләр. Ташламалы кредит бирелә. Барлык уңайлыклары бар. Түләп бетергәннән соң, шәхси милеккә әверелә. Пенсионерлар өчен берникадәр вакытка түләү кичектерелеп торырга мөмкин. Варислары түләү вариантын да уйларга була, —ди Рафил Исмәгыйлев. — Бушка фатир бирү дигән әйбер юк хәзер. Шуңа мондый мөмкинлекне кулдан ычкындырмаска кирәк.
Гөлсинә ЗӘКИЕВА