ЯҢАЛЫКЛАР

Кышкар авылы клубы “Иң яхшы авыл клубы һәм авыл мәдәният йорты” республика конкурсының “200дән 300 кешегә кадәр торак пунктының авыл клубы, авыл мәдәният йорты” номинациясендә 3нче урын алды. Клубка музыкаль инструментлар, җиһазлар, мәдәни-спорт җиһазлары алу өчен 200000 сумлык сертификат бирелде.

Клуб мөдире Ләйсән Шәфигуллина һәм клубның сәнгать җитәкчесе Ильмира Зарипова белән бүләк алган көнне күрешеп сөйләштек.

— Бәйгегә башта салкын гына караган идек, вакыты җитәрәк, җитди рәвештә, клуб берләшмәләре, китапханәләр белән бергәләп ныклап тотындык, — дип сөйләп китте алар бер-берсен бүлдерә-бүлдерә. — Үзебезнең эшчәнлекне яктырткан портфолио тутырдык, 2018-2019 елларда клубта узган мәдәни, әдәби чаралар турында 6 минутлык презентация ясадык.

– Чынлыкта апагызга 91 яшь инде. Соңга калып теркәгәннәр генә, – диде уены-чыны белән бергә Дания апа.

90мы, 91яшьме, аермасы юк, күңеле белән яшь әле Дания апа. Күзләрендә яшәү нуры, йөзендә елмаю балкый аның.

– Әлегә кадәр бәрәңге төбенә өйдем, чүпләрне утадым, бакчада казындым. Быел күзем начарланып китте, балалар эшләргә кушмый, – диде ул бу юлы инде безне елмаерга мәҗбүр итеп. – Гомер буе эшләп үстем, бер хезмәттән дә курыкмадым. Шуннан тәм таптым. Төрле вакытлар булды. Ачлыгы, ялангачлыгы мине дә читләтеп үтмәде. Үзәккә үткән вакытлар. Дүрт сыйныф укып калдым, эшкә чыктым. Үгез, ат җигеп фермада эшләдем мин. Әле дә хәтердә, үгез җигеп олау белән печән алып кайтабыз. Берзаман үгезем олавы белән елгага төшеп китмәсенме. Артыннан төштем дә, муенчагыннан эләктереп алып, тартып торгыздым бит моны. Үзем дә ач инде. Ходай нинди көчләр биргәндер. Шундый заманаларда яшәдек без.

Әлеге чара алдыннан район башлыгы урынбасары Гөлнара Гарипова Лин атакай җитәкчелегендә Арчаның Покров чиркәве активы белән очрашты.

Арчаның үзәгендә үк булуына, ул яктан бик еш кыңгырау чыңнары ишетелүгә карамастан, чиркәүне без читләтеп үтәбез, аның белән кызыксынмыйбыз. Шул ук вакытта берәр шәһәргә экскурсиягә баргач иң беренче булып чиркәүләргә алып керәләр бит. Матурлыкларына сокланып йөрибез. Бай тарихлы үзебезнең чиркәү дә алардан ким түгел.

Бер елны Санкт-Петербургтан кайткач кызыксынып Арча үзәгендәге чиркәүгә кердем. Мине шундый ачык каршы алдылар. Бөтен нәрсә белән таныштырып, чын экскурсия оештырдылар. Биредә тормыш гөрли. Бакчаларында яшелчә, җиләк-җимеш үсә. Территориядә кечерәк кенә бер йорт бар. Шунда да алып керделәр. Үзләре үстергән яшелчәләрдән кышка салатлар ясап, банкаларга тутырып тезеп куйганнар. Аптыраулы карашымны күреп:

Бәхетне мизгелләрдән тора дисәләр дә, килешеп бетәсе килми. Әйтик, укытучылар өчен укучылары белем алган дәвердә генә түгел, еллар узгач та хөрмәт итеп яшәсә, шул бәхетнең дә бәхете түгелмени?! Ә бу мизгелле генә бәхет түгел инде! Филарит Мөнир улы андый бәхет хисен гомере буе кичереп яши.
40 елдан артык гомерен Арча педагогика көллиятендә музыка белеме бирүгә багышлаган мөгаллим, ярты гасырдан артык иңнәрендә иҗат йөген күтәреп йөрүче музыкант, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре Филарит Гасыймовның 70 еллык гомер бәйрәме Арча Мәдәният йортының 47нче иҗат сезонын ачып җибәрде.

Зал шыгрым тулы. Тамашачы арасында күбесе Филарит Мөнир улының хезмәттәшләре, элеккеге, бүгенге укучылары, дуслары, туганнары, сабакташлары, төркемдәшләре. Алар залда гына түгел, сәхнә артында да шактый: кырык эшләрен кырык якка ташлап якын кешеләрен котларга килгән. Әнә, укучылары. Алар инде бүген тормышта үз урынын тапкан. Арча педагогика көллиятендә укыган елларын, биредә туплаган тормыш тәҗрибәсенең, мөгаллимнәре Филарит Гасыймовның киңәшләренең һәрвакыт күңелләрендә йөрүен, рәхмәт сүзләрен җиткерергә ашыгалар, Филарит абыйларының туган көнен котлап җыр бүләк итәләр. Раяз Фасыйхов, Рәфинә Ганиуллина, Әбри Хәбриев, Зәлия Гайфуллина, иҗатташлары Расих Галимҗанов, Сөмбел Заһидуллина, Данис Гайфуллин...

Газетабызның узган санында (30 октябрь, №80) “Кеше һәм закон” рубрикасы белән “Кеше алдаган” баш астында язма басылып та чыкты. Язманы әлеге суд утырышында дәүләт гаеп-
ләүчесе булып торган, район прокурорының өлкән ярдәмчесе Радик Хәбибуллин әзерләде. Рәхмәт Радик Мөдәрисовичка, ул даими рәвештә газета укучыларыбызга гыйбрәтле һәм сабак алырлык мәгълуматлар биреп бара. Югарыда әйтеп үтелгән суд утырышыннан соң дәүләт гаепләүчесенә Арчаның 5нче гимназия укучылары үзләрен кызыксындырган сорауларны бирде.  Бигрәк тә мине мәктәп укучыларының ачык суд эшен тыңлаулары кызыксындырды.

Буген 30 нчы ноябрь көнне   Арча Укучылар сарае  базасында 2004-2006 нчы елгы  егетләр һәм кызлар һәм 2007 нче елгы малайлар һәм кызлар  арасында бадминтон  буенча  шәһси һәм команда  беренчелегенә  ярыш уздырылды.

            Ярышта барлыгы 30 укучы катнашты.                                                                              

            Ярышларны әзерләүне һәм үткәрүне Арча Укучылар сарае гамәлгә ашырды. Ярышның  хөкемдарлары Мостафин Рифат Рәхимҗан улы, Хәсәншәих мәктәбе физик тәрбия укытучысы һәм  Мәгсүмова Илүзә Камиль кызы Арча Укучылар сараеның өстәмә белем бирү педагогы булдылар.

Республикада җилнең тизлеге урыны белән секундына 25 метрга кадәр җиткән урыннар булган. Бәхеткә, давыл безнең районга зур зыян сала алмаган.

Әмма Арчада минем күз алдында бер урамдагы гаражның түбәсен күтәреп алып каршыдагы хуҗалыкның капкасына китереп сылады, электр чыбыклары өзелде. Түбә юл аша секундлар эчендә күләгә кебек кенә үтеп чыкты. Ярый әле юлына кеше-мазар очрамады. Түбәне рәтләрләр, РЭС хезмәткәрләре чыбыкларны әле караңгыда да тәртипкә китерәләр иде.

– Мин сату итә торган будка дер селкенеп торды, – ди Ашытбаш авылында яшәүче эшмәкәр Рәис Шәкүров. – Алып китә дип кот калмады.

Утырышны Иҗтимагый совет рәисе Ринат Һидиятов алып барды. Район җитәкчеләре белән берлектә, авыл җирлеге башлыклары, мәгариф, яшьләр берләшмәләре, оешма, берләшмә җитәкчеләре катнашындагы утырышта районда яшьләр сәясәтен гамәлгә ашыру темасы алга куелды.

Ике бала әтисе Дамирга әле 26 яшь кенә булса да, бүгенге көндә ул аягында нык басып торучы эшмәкәр. Үзләренең цехларында җитештерелгән агач материаллары Казахстанга кадәр китә, киләчәктә чит илгә чыгарга исәпләре. Агымдагы ел ахырына цехларын тагын да зурайтып, пычкы чүбен эшкәртү буенча яңа юнәлештә эшләргә ниятлиләр. 

Казаннан эшмәкәрләрнең хокукларын яклау буенча Татарстан Республикасы Президенты каршындагы Вәкил вазифаларын башкаручы Венера Камалова, Казан федераль университеты вәкилләре кайтты. Алар кече һәм урта бизнес һәм дәүләт власте органнары белән форсайт-сессия үткәрделәр. Очрашуда район башлыгы Илшат Нуриев катнашты. Проблемаларны уртага салып сөйләшкәндә һәм аларны чишә барганда гына тормыш алга бара. Шул максатны күздә тотып җыелдылар да инде.

Авылдашым Минсәриянең (Айваннан) Иске Иябашка нинди гаиләгә килен булып төшкәнен күрергә насыйп булды. Кайнанасы Гөлфия апа Абдуллинаны 90 яшьлек юбилее белән котларга бардык. Сый-нигъмәтле матур, чиста йорт. Тәртипле гаилә. Сөенеп кайттык.

– Мин кияүгә килгәндә кайнанамның әнисе дә исән иде әле, – дип сөйли Минсәрия. – 10 еллап ике әби белән яшәдек. Рәхмәт, балаларны карарга булыштылар. Минем кызулык бар, Гөлфия әни дәшмәс иде, сабыр кеше.